چکیده

مفاهیم آزادی و امنیت، کلیدی ترین مفاهیم و مباحث مطرح در حکومت داری و کشور داری می باشد. امنیت و آزادی، از مفاهیم حیاتی و ضروری برای ایجاد همزیستی مسالمت آمیز و اعطای حقوق شهروندی در جامعه انسانی می باشد. رهیافت های گوناگونی در مطالعه معنا، برداشت و ابعاد آزادی و امنیت وجود دارد و افراد و رهبران کشورها نگاه متفاوتی به دو مفاهیم اساسی فلسفه سیاسی دارند. وجود امنیت در شکل کلاسیک آن که شامل امنیت اجتماعی، سیاسی و اقتصادی است، امری حیاتی تلقی گردیده و از طرف دیگر رعایت آزادی، به عنوان احترام به شخصیت و حیثیت انسانی، امری اجتناب ناپذیر می نماید چرا که آزادی یکی از طبیعی ترین حقوق انسانی است که خداوند آفریده است.رشد و کمال انسان ها در جوامع در بستر تحقق امنیت و آزادی تحقق یافته است. امنیت و آزادی نسبت و رابطه معناداری با یکدیگر دارند؛ به گونه¬ای که وجود امنیت برای آزادی ضروری است و استقرار آزادی تضمین تداوم امنیت پایدار خواهد بود. این موضوع درآیات قرآن کریم در موارد متعددی مطرح شده است. نوشتار حاضر در صدد تبیین رابطه آزادی و امنیت آزادی و امنیت از منظر قرآن با تأکید بر تفسیر المیزان می باشد. پاسخ به این پرسش که از منظر قرآن کریم میان امنیت و آزادی تعامل برقرار است یا تقابل؟ گفتمان اصلی این پژوهش می باشد. مطالعه حاضر نشان می دهد که آزادی و امنیت ، به انواع متعالیه و متدانیه یا عادلانه و ظالمانه تقسیم می شود، و بر اساس آن آزادی های متعالیه و امنیت های متعالیه لازم و ملزوم هم هستند ولی آزادی های متعالیه و امنیت های متدانیه و یا برعکس قابل جمع نیستند. بنابراین بر اساس آموزه های قرآن سه نوع نسبت حداقلی، میانی و حداکثری بین امنیت و آزادی قابل تصور است و در صورتی که هر دو متعالیه یا متدانیه باشند با هم سازگار و قابل جمع اند ،در غیر این صورت میان آنها تعاملی برقرار نمی شود. در همین راستا در این پژوهش درصد هستیم به بررسی مناسبات آزادی و امنیت از منظر قرآن با تأکید بر تفسیر المیزان با روش توصیفی-تحلیلی بر پایه اطلاعات کتابخانه ای بپردازیم. و برای رسیدن به این مهم، مطالب را در چهارفصل: فصل اول، کلیات و مفاهیم؛فصل دوم، آزادی از منظر قرآن؛فصل سوم، امنیت از منظر قرآن؛فصل چهارم، مناسبات آزادی و امنیت تدوین نمودیم.

دانش آموخته

• وحید وثوقی نیا

استاد راهنما

• نجف لک زایی

  استاد گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم، رئیس پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی

استاد مشاور

• محمدتقی آل سید غفور

  عضو هیات علمی و مدیر گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام نماینده مردم شوشتر در دوره اول مجلس شورای اسلامی