چکیده

چون کشته شدن عثمان خلیفه سوم و بدنبال آن انتخاب حضرت علی (ع) از طرف مردم به خلافت دوره مهمی در تاریخ اسلام به شمار می رود، پرسش اصلی ما در این پژوهش این است که زمینه‌ها و علل بوجود آمدن جنگ جمل چیست؟ و این جنگ چه پیامد هایی را بدنبال داشت؟ فرضیه ما در این مساله این است که قدرت طلبی و زیاده خواهی مخالفین عامل اصلی جنگ جمل است و این جنگ سرآغاز درگیریها و مشکلات بعدی مسلمانان گردید. همچنین باعث به قدرن رسیدن امویان و در راس آنها معاویه شد. جامعه اسلامی پس از رحلت پیامبر(ص) و بیست و پنج سال خانه نشینی علی (ع) دچار انحراف گردید. عمل به ارزشها و احکام اسلامی از سوی کسانی که به عنوان خلیفه و جانشین پیامبر حکومت را دردست گرفته بودند، روز به روز کم رنگ تر می شد، بخصوص در روزگار عثمان این فاصله‌ها عمیق تر شد و بدعتهای زیادی گذاشته شد. به همین خاطر مردم بر علیه عثمان قیام کردند که در این قیام مردمی عثمان کشته شد (به قتل رسید) و پس از او مردم با آزادی تمام با علی (ع) بیعت کردند و ایشان را بعنوان خلیفه بعدی شناختند. اما مخالفان و قدرت طلبان که خود از بیعت کنندگان اولیه بودند، با این انتخاب منافع خود را در خطر دیدند لذا به مخالفت با آن حضرت پرداختند که این عمل آنها باعث مسائل و مشکلات بعدی گردید. که ما در چهار فصل به بررسی این قضایا پرداختیم. فصل اول علل و زمینه‌های بروز جنگ، فصل دوم مقدمات جنگ، فصل سوم درگیری و حوادث جنگ، فصل چهارم نتایج و پیامدهای جنگ.

دانش آموخته

• امان الله امانی

استاد راهنما

• حسین مفتخری

  استاد گروه تاریخ دانشگاه خوارزمی

استاد مشاور

• محمدتقی آل سید غفور

  عضو هیات علمی و مدیر گروه علوم سیاسی دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام نماینده مردم شوشتر در دوره اول مجلس شورای اسلامی