چکیده

ممالیک، غلامان ترک نژادی بودندکه در دستگاه حکومتی ایوبیان به کار گرفته شدند. این بردگان ترک نژاد بر اثر لیاقت و کاردانی به مقامات بالای حکومتی دست یافتند و توانستند ایوبیان را ساقط نمایند.از آنجا که ادعا و کوشش سیاست مداران مسلمان ولو در ظاهر برآن بود تا چیزى با نام سیاست اسلامى مبناى عمل قرار گیرد این مساله در مورد دولت ممالیک که فاقد جایگاه مناسب برای رسیدن به حکومت اسلامی بود به وضوح قابل مشاهده است .ممالیک سعی داشتند تا از طرق مختلف کسب مشروعیت نمایند.موضوع این پایان نامه نیزبر این محور است که سیاست های مذهبی ممالیک چه بوده واین حکومت ترک نژاد از چه طرقی در صدد کسب جایگاه معنوی برآمدندو روش انجام تحقیق به صورت توصیفی-تحلیلی بوده است. عمده اقدامات عملی این دولت دراین راستا، احیاء خلافت عباسی درمصر، تسلط بر حرمین شریفین، جایگزینی مذاهب اربعه و رسمیت دادن آنها به جای مذهب شیعه، حمایت از علمای این مذاهب ؛ نصب قاضی القضات از این مذاهب و جلوگیری از اجرای احکام تشیع و در نهایت سیاست حذف تشیع بود. دولت ممالیک که توانست نزدیک به سه قرن جهان اسلام را رهبری کند در دفاع از این موقعیت به دست آمده با حکومتهای مختلفی مواجه بود که از برجسته ترین آنها ایلخانان، صفویه و عثمانی بودند. ممالیک همواره سعی در القای سیادت خود بر این حکومتها داشت. ممالیک باپیروزی نهایی بر صلیبیان، و تصرف دوباره بیت المقدس نیز وجهه ای معنوی در میان مسلمانان جهان به دست آوردند. کلمات کلیدی: سیاست مذهبی، ممالیک،مذاهب اربعه، تشیع.

دانش آموخته

• نسرین رهبری

استاد راهنما

• زهرا روح اللهی امیری

  عضو هیات علمی گروه تاریخ دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام

استاد مشاور

• حسین ایزدی

  عضو هیات علمی گروه تاریخ دانشگاه باقرالعلوم علیه السلام