چکیده

پیش از آغاز جنگ بوسنی و هرزگوین، عده کمی در کشورهای اسلامی از وجود یک امت مسلمان در این بخش از سرزمین اروپا اطلاع داشتند. در حال حاضر نیز تاریخ کامل و مدونی در مورد این کشور در دسترس اهل مطالعه و علاقمندان وجود ندارد.تاریخ بوسنی و هرزگوین به خاطر وضعیت ویژه این کشور اسلامی در اروپا، و سعی مورخان اروپایی در کوچک جلوه دادن نقش مسلمانان این منطقه و همچنین نداشتن یک حاکمیت مستقل در طول تاریخ، همواره در پرده ابهام باقی مانده است.مجموعه این مسائل، انگیزه تهیه و تنظیم کتاب حاضر شده است. اگر چه هدف نگارنده در ابتدا ارائه تحلیلی در مورد مسائل روز بوسنی و هرزگوین، ریشه یابی علل آغاز این جنگ غیرانسانی و برخورد غیر اصولی کشورهای استکباری و سازمان های بین المللی با این قضیه بود، به دنبال پیشنهاد مسئولین محترم دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم، بخصوص حضرت حجه الاسلام و المسلمین جعفری گیلانی، دامنه تحقیق در تاریخ بوسنی و هرزگوین گسترده تر شد، و در نهایت مختصری از تاریخ بوسنی و هرزگوین، به صورت تحلیلی، جمع آوری و تنظیم گشت که امیدوارم مورد توجه اساتید، دانشجویان و اهل مطالعه قرار گیرد.ذکر محدودیت ها و مشکلاتی که در راه تهیه چنین کتابی در پیش روی نگارنده قرار داشت، این امکان را به اهل تحقیق می دهد که علاوه بر وقوف بر کاستی ها و نقائص این کتاب، در جستجوی شیوه ها و منابع جدیدی برای روشن کردن نکات مبهم و قابل تحقیق تاریخ بوسنی و هرزگوین برآیند.یکی از مشکلات عمده در راه دستیابی به "حقیقت تاریخ بوسنی و هرزگوین "، پیوستگی تاریخ این سرزمین با تاریخ امپراطوری های بزرگی مانند رم باستان، عثمانی، اتریش، مجارستان، و در دوران معاصر با تاریخ کشور یوگسلاوی است. استخراج تاریخ این کشور که به جز مدت کوتاهی همواره تحت حاکمیت کشورهای دیگر قرار داشته، امر بسیار دشواری است. به خصوص با توجه به این نکته که تاریخ امپراطوری ها و حکومت های اقتدراگرا به دستور سلاطین و حاکمان وقت و به خامه جیره خواران قلم به مزدو کاتبان درباری نگاشته می شد و همه سعی و تلاش این مورخان در جهت بزرگ جلوه دادن تمدن و قدرت امپراطوری یا حاکم وقت بوده است و هیچ گونه توجهی به وضعیت ایالات و ممالک تحت سلطه آن ها نمی شد. مشکل دیگر غرض ورزی برخی از مورخین اروپایی در وارونه جلوه دادن حقایق تاریخ بوسنی و هرزگوین بخصوص پس از گرایش مردم این سرزمین به اسلام است علاوه برین گرایش های شدید نژادی در منطقه بالکان، بخصوص در میان صرب ها و کروات ها ، در نقل حوادث تاریخی و تحولات بوسنی و هرزگوین، تاثیر منفی فراوانی به جای گذارده است، بطوری که محقق را در تحلیل برخی جریانات و تحولات تاریخی این سرزمین دچار مشکل می کند. فصل اول : بوسنی و هرزگوین در دوران باستان فصل دوم : ورود عثمانی ها به بوسنی و هرزگوین فصل سوم : تشکیل کشور یوگوسلاوی فصل چهارم : فروپاشی یوگوسلاوی فصل پنجم : اقدامات بین الملل در قبال بحران بوسنی و هرزگوین فصل ششم : آلبوم جنگ در بوسنی و هرزگوین

دانش آموخته

• عبدالله نظرزاده

  رئیس مرکز برنامه ریزی و نظارت راهبردی دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم